Sau khi sinh, nhiều phụ nữ bắt đầu quan tâm đến việc bao lâu thì có thể mang thai lại và nên sử dụng biện pháp tránh thai nào trong thời gian này.
Một số mẹ cho rằng chưa có kinh trở lại thì chưa thể mang thai, hoặc đang cho con bú thì chắc chắn không thể có thai. Tuy nhiên, những quan niệm này không hoàn toàn đúng.
Khả năng rụng trứng có thể trở lại trước kỳ kinh đầu tiên sau sinh. Vì vậy, phụ nữ có thể mang thai lại khá sớm nếu quan hệ tình dục mà không sử dụng biện pháp tránh thai phù hợp.
Vậy sau sinh bao lâu thì nên mang thai lại? Khi nào có thể mang thai? Những phương pháp tránh thai nào phù hợp sau sinh, đặc biệt với phụ nữ đang cho con bú?
Hãy cùng tìm hiểu những điều mẹ cần biết cùng ThS.BS Lê Như Ngọc – Phòng khám Hy Vọng, Đà Nẵng.
Sau sinh bao lâu thì có thể mang thai lại?
Về mặt sinh học, phụ nữ có thể mang thai lại khá sớm sau sinh.
Nếu không cho con bú, quá trình rụng trứng có thể trở lại chỉ sau vài tuần. Nếu đang cho con bú, sự rụng trứng có thể bị trì hoãn nhưng vẫn có thể trở lại trước khi kinh nguyệt xuất hiện.
Điều này có nghĩa là:Chưa có kinh trở lại không đồng nghĩa với việc chưa thể mang thai.
Nếu chưa có kế hoạch mang thai tiếp theo, mẹ nên chủ động lựa chọn biện pháp tránh thai phù hợp ngay trong giai đoạn sau sinh.
Nên chờ bao lâu trước khi mang thai lần tiếp theo?
Khoảng cách giữa hai lần mang thai là một vấn đề cần được cân nhắc trong kế hoạch sức khỏe sinh sản.
ACOG khuyến cáo phụ nữ nên tránh mang thai lại trong vòng 6 tháng đầu sau sinh và nên được tư vấn về những lợi ích, nguy cơ nếu mang thai lại trước 18 tháng. Nhiều chuyên gia khuyến nghị khoảng cách ít nhất 18 tháng giữa các lần mang thai để cơ thể có thêm thời gian hồi phục.
Tuy nhiên, khoảng cách phù hợp không hoàn toàn giống nhau ở tất cả phụ nữ.
Bác sĩ có thể cân nhắc:
Tuổi của người mẹ.
Tình trạng sức khỏe hiện tại.
Cách sinh ở lần trước.
Tiền sử sinh non hoặc biến chứng thai kỳ.
Tình trạng thiếu máu hoặc dinh dưỡng.
Các bệnh lý mạn tính.
Tiền sử sinh mổ.
Kế hoạch sinh con tiếp theo.
Mong muốn và hoàn cảnh của gia đình.
Vì vậy, không nên tự áp dụng một mốc thời gian giống nhau cho tất cả phụ nữ.
Tại sao không nên mang thai lại quá sớm sau sinh?
Cơ thể người mẹ cần thời gian để hồi phục sau thai kỳ và sinh nở.
Khoảng cách giữa hai lần mang thai quá ngắn có thể liên quan đến nguy cơ cao hơn đối với một số biến chứng ở mẹ và thai nhi. ACOG đặc biệt khuyến cáo tránh khoảng cách từ lần sinh đến lần mang thai tiếp theo dưới 6 tháng và cần được tư vấn kỹ nếu khoảng cách dưới 18 tháng.
Sau sinh, người mẹ cần thời gian để:
Phục hồi thể chất.
Bổ sung lại dinh dưỡng.
Hồi phục sau thiếu máu nếu có.
Phục hồi tử cung và vùng chậu.
Ổn định sức khỏe sau sinh.
Chăm sóc và nuôi dưỡng em bé.
Chuẩn bị tốt hơn cho lần mang thai tiếp theo.
Nếu từng sinh mổ, khoảng cách giữa các lần mang thai cũng là vấn đề cần được bác sĩ tư vấn riêng, đặc biệt khi người mẹ có kế hoạch sinh ngả âm đạo ở lần mang thai tiếp theo.
Chưa có kinh sau sinh có thể mang thai không?
Có.
Đây là một trong những hiểu lầm phổ biến nhất về tránh thai sau sinh.
Rụng trứng thường xảy ra trước kỳ kinh tiếp theo. Vì vậy, người phụ nữ có thể rụng trứng và thụ thai trước khi nhận thấy kinh nguyệt quay trở lại.
Do đó:Chưa có kinh ≠ không thể mang thai.
Nếu chưa muốn có thai lại, mẹ không nên chờ đến khi có kinh mới bắt đầu tránh thai.
Đang cho con bú có thể mang thai không?
Có thể.
Cho con bú có thể làm chậm quá trình rụng trứng, nhưng không phải mọi trường hợp cho con bú đều có tác dụng tránh thai.
Một phương pháp gọi là Lactational Amenorrhea Method (LAM) có thể giúp tránh thai tạm thời nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện nghiêm ngặt, bao gồm:
Em bé dưới 6 tháng tuổi.
Người mẹ chưa có kinh trở lại.
Em bé được bú mẹ hoàn toàn hoặc gần như hoàn toàn.
Khoảng cách giữa các lần bú không quá dài, kể cả ban ngày và ban đêm.
Nếu không đáp ứng đầy đủ các điều kiện trên, mẹ không nên dựa vào việc cho con bú như một phương pháp tránh thai duy nhất.
Những biện pháp tránh thai nào có thể sử dụng sau sinh?
Có nhiều lựa chọn tránh thai sau sinh.
Tùy tình trạng sức khỏe, việc cho con bú và kế hoạch sinh con tiếp theo, bác sĩ có thể tư vấn:
Bao cao su.
Thuốc tránh thai chỉ chứa progestogen.
Các phương pháp tránh thai nội tiết khác.
Que cấy tránh thai.
Dụng cụ tử cung (IUD).
Thuốc tiêm tránh thai.
Phương pháp vô kinh cho con bú (LAM) trong trường hợp đáp ứng đủ điều kiện.
Các phương pháp tránh thai khác phù hợp với từng phụ nữ.
Không có một phương pháp duy nhất tốt nhất cho tất cả phụ nữ.
Phụ nữ đang cho con bú nên tránh thai như thế nào?
Đây là vấn đề cần được lựa chọn cẩn thận.
Một số phương pháp tránh thai có thể bắt đầu ngay sau sinh, trong khi một số phương pháp cần lựa chọn thời điểm phù hợp hơn tùy vào tình trạng cho con bú và nguy cơ sức khỏe của người mẹ.
Khi tư vấn tránh thai, bác sĩ có thể xem xét:
Mẹ có đang cho con bú hay không.
Lượng sữa và tình trạng nuôi con bằng sữa mẹ.
Thời gian kể từ khi sinh.
Tiền sử huyết khối.
Huyết áp.
Bệnh lý nền.
Tiền sử sản khoa.
Mong muốn có con tiếp theo.
Thời gian dự kiến muốn mang thai lại.
Vì vậy, không nên tự mua thuốc tránh thai chỉ dựa trên kinh nghiệm của người khác.
Bao cao su có phù hợp để tránh thai sau sinh không?
Có.
Bao cao su là một lựa chọn không chứa hormone và đồng thời có thể giúp giảm nguy cơ lây truyền các bệnh nhiễm trùng qua đường tình dục.
Đây có thể là lựa chọn phù hợp cho những cặp vợ chồng muốn tránh thai tạm thời hoặc không muốn sử dụng phương pháp nội tiết.
Tuy nhiên, hiệu quả tránh thai phụ thuộc nhiều vào việc sử dụng đúng cách và đều đặn.
Có thể đặt dụng cụ tử cung (IUD) sau sinh không?
Có thể.
Dụng cụ tử cung là một trong những lựa chọn tránh thai hiệu quả và có thể được sử dụng trong giai đoạn sau sinh.
Một số loại có thể được đặt ngay sau sinh trong những trường hợp phù hợp, trong khi một số trường hợp có thể lựa chọn đặt vào thời điểm khác sau sinh. Thời điểm đặt và loại dụng cụ phù hợp cần được bác sĩ đánh giá dựa trên tình trạng của người mẹ.
Que cấy tránh thai có thể sử dụng sau sinh không?
Que cấy tránh thai là một lựa chọn tránh thai có hiệu quả cao và có thể được sử dụng trong giai đoạn sau sinh.
Ưu điểm là không cần nhớ uống thuốc mỗi ngày.
Tuy nhiên, phương pháp này có thể làm thay đổi kiểu ra máu hoặc chu kỳ kinh nguyệt.
Việc có phù hợp hay không phụ thuộc vào sức khỏe, nhu cầu tránh thai và kế hoạch sinh con tiếp theo của từng người.
Có nên tự uống thuốc tránh thai sau sinh không?
Không nên tự lựa chọn thuốc tránh thai mà không tìm hiểu tình trạng sức khỏe của bản thân.
Đặc biệt, phụ nữ sau sinh có thể đang cho con bú và có những yếu tố nguy cơ cần được xem xét trước khi lựa chọn một số phương pháp nội tiết.
Bác sĩ sẽ cân nhắc:
Thời gian sau sinh.
Có cho con bú hay không.
Tiền sử huyết khối.
Huyết áp.
Bệnh lý tim mạch.
Thuốc đang sử dụng.
Mong muốn sinh con tiếp theo.
Các yếu tố sức khỏe khác.
Một phương pháp phù hợp với người này chưa chắc phù hợp với người khác.
Khi nào nên bắt đầu tư vấn tránh thai sau sinh?
Không cần chờ đến khi mẹ quan hệ trở lại mới bắt đầu nghĩ về tránh thai.
Tốt nhất, kế hoạch tránh thai nên được trao đổi từ khi mang thai hoặc trong giai đoạn sau sinh sớm, bởi một số phương pháp có thể được bắt đầu ngay sau sinh hoặc trước khi xuất viện.
Điều này giúp mẹ:
Chủ động tránh thai.
Tránh mang thai ngoài kế hoạch.
Có thời gian phục hồi sau sinh.
Chủ động lên kế hoạch cho lần mang thai tiếp theo.
Lựa chọn phương pháp phù hợp với việc cho con bú.
Ba hiểu lầm thường gặp về mang thai và tránh thai sau sinh
Hiểu lầm 1: Chưa có kinh thì không thể mang thai
Không đúng.
Rụng trứng có thể xảy ra trước kỳ kinh đầu tiên sau sinh.
Vì vậy, mẹ vẫn có khả năng mang thai dù chưa thấy kinh trở lại.
Hiểu lầm 2: Cho con bú hoàn toàn thì chắc chắn không thể có thai
Không hoàn toàn đúng.
Cho con bú có thể làm trì hoãn rụng trứng, nhưng chỉ phương pháp LAM mới có thể được xem là một phương pháp tránh thai tạm thời khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện cần thiết.
Nếu một trong các điều kiện không còn được đáp ứng, mẹ nên sử dụng biện pháp tránh thai khác.
Hiểu lầm 3: Sau sinh cứ dùng lại phương pháp tránh thai trước đây là được
Không nhất thiết.
Tình trạng sức khỏe, việc cho con bú và kế hoạch sinh con có thể đã thay đổi sau khi sinh.
Vì vậy, phương pháp từng sử dụng trước khi mang thai chưa chắc là lựa chọn phù hợp nhất ở giai đoạn sau sinh.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Sau sinh bao lâu thì có thể mang thai lại?
Về mặt sinh học, khả năng sinh sản có thể trở lại khá sớm sau sinh.
Tuy nhiên, về kế hoạch sức khỏe, ACOG khuyến cáo tránh mang thai lại trong vòng 6 tháng đầu và nên được tư vấn về lợi ích, nguy cơ nếu mang thai trước 18 tháng.
Sau sinh chưa có kinh có cần tránh thai không?
Có.
Bạn có thể rụng trứng trước kỳ kinh đầu tiên, vì vậy vẫn có khả năng mang thai.
Đang cho con bú có cần tránh thai không?
Có thể cần.
Chỉ trong trường hợp đáp ứng đầy đủ các tiêu chí của LAM thì cho con bú mới có thể được sử dụng như một phương pháp tránh thai tạm thời.
Sau sinh mổ bao lâu thì nên mang thai lại?
Không nên chỉ dựa vào việc đã sinh mổ hay sinh thường để quyết định thời điểm mang thai tiếp theo.
Bác sĩ cần xem xét khoảng cách từ lần sinh trước, tình trạng hồi phục, tiền sử sản khoa và kế hoạch sinh ở lần tiếp theo.
Nên dùng biện pháp tránh thai nào sau sinh?
Không có một phương pháp phù hợp với tất cả phụ nữ.
Việc lựa chọn cần dựa trên tình trạng sức khỏe, có cho con bú hay không, mức độ hiệu quả mong muốn và kế hoạch mang thai tiếp theo.
Tư vấn tránh thai và kế hoạch mang thai sau sinh cùng ThS.BS Lê Như Ngọc
Sau sinh, tránh thai không chỉ nhằm ngăn ngừa mang thai ngoài kế hoạch mà còn giúp người mẹ có thời gian hồi phục và chủ động lên kế hoạch cho lần mang thai tiếp theo.
Điều quan trọng là không nên chờ đến khi có kinh trở lại mới bắt đầu tránh thai, bởi rụng trứng có thể xuất hiện trước kỳ kinh đầu tiên.
Khoảng cách giữa các lần mang thai cũng nên được cân nhắc dựa trên tuổi, tình trạng sức khỏe, tiền sử sản khoa, cách sinh, việc cho con bú và kế hoạch sinh con của từng gia đình.
Tại Phòng khám Hy Vọng – Đà Nẵng, ThS.BS Lê Như Ngọc tư vấn sức khỏe sinh sản sau sinh, đánh giá tình trạng hồi phục và hỗ trợ phụ nữ lựa chọn phương pháp tránh thai phù hợp với sức khỏe, nhu cầu và kế hoạch mang thai trong tương lai.
Mục tiêu là giúp mỗi người mẹ chủ động tránh thai, có khoảng thời gian hồi phục phù hợp sau sinh và chuẩn bị tốt hơn cho lần mang thai tiếp theo.
📍 Phòng khám Hy Vọng – ThS.BS Lê Như Ngọc
Địa chỉ: 61 Lê Lai, Hải Châu, Đà Nẵng, Việt Nam
☎️ Hotline/Zalo: 0764 040 519
🌐 Website: lenhungoc.com